غول‌هایی که زانو زدند؛ جام جهانی بدون تو مزه نمی‌دهد

به گزارش فوتبال 360، چیزی که از آن می‌ترسیدیم به واقعیت بدل شد. حداقل یکی از 2 تیم ایتالیا و پرتغال را در جام جهانی 2022 نخواهیم دید. اتفاقی تلخ که بدون تردید از جذابیت‌های جام بیست و دوم می‌کاهد. قهرمان‌های 2 یوروی اخیر با انبوهی از ستاره‌های گران‌قیمت و ارزشمند در خطر از دست دادن بزرگترین رویداد فوتبالی جهان هستند؛ به همین سادگی.

این برای اولین بار نیست که از فوتبال چنین بی‌رحمی‌هایی را می‌بینیم و یا می‌شنویم. در گذشته هم بارها تیم‌های بزرگ و آماده نتوانستند جواز حضور در جام جهانی را به دست بیاورند و لقب غایب بزرگ را از آن خود کردند و افسوسی بزرگ برای هواداران و علاقه‌مندان خود بر جای گذاشتند. 

یوگسلاوی 1966

یوگسلاوی سابق تیم قدرتمندی در دهه 60 میلادی داشت. آن‌ها با ستاره‌هایی چون گالیچ، واسوویچ، کواچویچ، یرکوویچ و... در حالی نتوانستند در گروهی که فرانسه و نروژ حضور داشتند سرگروه شوند و به جام جهانی انگلیس راه پیدا کنند که در تمام جام‌های جهانی بعد از جنگ جهانی حاضر بودند و در دوره قبلی تا نیمه‌نهایی صعود کرده بودند. نکته کنایه‌آمیز این بود که همین تیم 2 سال بعد از جام 66 به فینال یورو 68 رسید و مقابل ایتالیا در دیدار تکراری شکست را قبول کرد و نایب قهرمان شد.

مجارستان 1970

از نسل مجارهای جادویی با هدایت گوژتاو سبس عبور کرده بودیم و خبری از پوشکاش، هیدگوتی، کوژیس و ... نبود. با این وجود مجارستان هر وقت اراده کرده بود به جام جهانی رسیده بود. 2 نایب قهرمانی داشتند و در 2 دوره اخیر هم تا یک چهارم نهایی بالا آمده بودند. در المپیک‌های 1964 و 1968 مدال طلا را به گردن آویخته بودند و 2 سال بعد تا نیمه‌نهایی یورو 72 هم پیش آمدند و با یک گل به شوروی سابق قافیه را باختند. با این وجود آن‌ها در مرحله پلی‌آف جام جهانی مکزیک حریف چکسلواکیِ سرسخت نشدند. آن‌ها در گروهشان هم‌امتیاز شدند و در شهر مارسی دیدار پلی‌آف را برگزار کردند ولی خبری از جادوی مجارها نبود. آن‌ها با نتیجه 4 بر یک شکست خوردند و به جام جهانی نرسیدند.

مکزیک 1974

بعد از جنگ جهانی دوم مکزیک پای ثابت جام جهانی بود و در آمریکای مرکزی و شمالی آقایی می‌کرد. آن‌ها پنج بار در همان مرحله گروهی اوت شدند ولی در جام 70 که میزبان بودند تا یک چهارم نهایی پیشروی کردند. سه رنگ‌ها ولی در مسابقات قهرمانی کونکاکاف سال 1973 سورپرایز شدند. نه تنها آن‌ها بلکه همه جهان شوکه شد. بازی‌ها با حضور 6 کشور به میزبانی هائیتی برگزار شد و این کشور ناشناخته توانست بالاتر از ترینیداد و توباکو و مکزیک با 8 امتیاز تک سهمیه جام 74 را به دست بیاورد. برد هفته آخر مکزیک مقابل این تیم هم نتوانست مانع از تاریخ‌سازی هائیتی شود. آن‌ها با 14 گل خورده و 2 گل زده و صفر امتیاز در گروهی که آرژانتین، ایتالیا و لهستان درش حضور داشتند نقش زنگ تفریح را ایفا کردند و خیلی زود به خانه بازگشتند. مکزیک اما پس از این جام در 13 دوره بعدی موفق به حضور در 11 دوره شد.

فرانسه 1990 و 1994

خروس‌ها سرنوشت عجیبی داشتند. تیم چهارم و سوم جام‌های جهانی 1982 و 1986 و تیم قهرمان جام جهانی 1998، سهمیه حضور در جام‌های جهانی 1990 و 1994 را به دست نیاورد. تصورش سخت است اما فرانسه با انبوهی از ستاره موفق به حضور در ایتالیا و آمریکا نشد. میشل پلاتینی بعد از ناکامی در رسیدن به قهرمانی به عنوان بازیکن، در قامت سرمربی رویای فتح جام جهانی را داشت ولی خیلی زود رویایش به کابوسی تلخ تبدیل شد. تیم او نتوانست در گروهی که تیم‌های یوگسلاوی، اسکاتلند، نروژ و قبرس حضور داشتند حتی در رده دوم قرار بگیرد. توقف خانگی مقابل یوگسلاوی و باخت 2 بر صفر به اسکاتلند همه چیز را به هم ریخت تا ژول باتس، لوران بلان، دیدیه دشام و ژان پیر پاپن به جام جهانی 1990 صعود نکنند.

داستان جام 94 یک تراژدی محض بود. باید به هفته آخر رجوع کنیم و دقیقه 90. تیم ژرارد هولیه در پارک دو پرنس میزبان بلغارستان بود و بازی در دقیقه 90 با نتیجه یک بر یک در جریان بود. این نتیجه خروس‌ها را با 14 امتیاز و پس از سوئد به ایالات متحده می‌فرستاد اما اشتباه دیوید ژینولا باعث شد تا امیل کوستادینوف در دقیقه (1+90) گل دوم خودش و تیمش را به ثمر برساند و بلغارها را به جای فرانسه به جام جهانی بفرستد. این ماجرا باعث شد تا اریک کانتونای بزرگ هیچ‌وقت طعم حضور در بزرگترین فستیوال فوتبالی جهان را پیدا نکند.

 انگلیس 1974 و 1994

فقط سه بار در تمام ادوار جام جهانی شانس حضور در دور نهایی را نداشته‌اند. البته آن‌ها پیش از جام 50، این مسابقات را به رسمیت نمی‌شناختند. از انگلیس صحبت می‌کنیم. تیمی که بعد  از قهرمانی در جام 66 و حضور در یک چهارم نهایی جام 70، در جام 74 نتوانست کوالیفای شود تا با یک سقوط آزاد به معنای واقعی کلمه در هشت سال روبرو شده باشد. الف رمزی عرش و فرش را به چشم دید. آن‌ها فقط باید در دیدار سرنوشت‌ساز با لهستان در دور انتخابی کامبک خود را تکمیل می‌کردند و جشن صعود را در لندن برپا می‌کردند. پنالتی کلارک در پاسخ به گل دومارسکی کافی نبود و انگلیس به جام جهانی آلمان راه پیدا نکرد.

حدود 20 سال بعد سه‌شیرها برای سومین و آخرین بار نتوانستند جایی در دور نهایی جام جهانی داشته باشند. تیمی که در جام 90 موفق شده بود دومین عنوان درخور را به دست بیاورد و چهارمی جام 90 را به خود اختصاص دهد، با هدایت گراهام تیلور بلیت آمریکا را اوکی نکرد. تساوی خانگی و شکست خارج از خانه مقابل نروژ و همچنین باخت 2 بر صفر در روتردام به هلند با گل‌های رونالد کومان و دنیس برگکمپ، نسخه انگلیس را پیچید تا آن‌ها با دیوید سیمن، تونی آدامز، گری پالیستر، دیوید پلات، پل اینس، پل مرسون، الن شیرر و ... به جام جهانی نرسند. تقریبا همین تیم در یورو 96 تا نیمه‌نهایی پیشروی کرد.

هلند 1982، 1986، 2002 و 2018

هلندی‌ها استاد نرسیدن هستند. یا خیلی خوب هستند یا اصلا خوب نیستند. البته که وقتی خیلی خوب هستند هم به جام نمی‌رسیدند (به استثنای یورو 1988). هلندی‌ها شما را عاشق خود می‌کنند و امیدهای فراوانی به سمتتان ارسال می‌کنند ولی در گام آخر چیزی جز یاس و ناامیدی نصیبتان نمی‌شود. لاله‌های نارنجی بعد از 2 نایب قهرمانی متوالی در جام‌های جهانی 1974 و 1978، اصلا به جام‌های جهانی 1982 و 1986 صعود نکردند. 

در مقدماتی 1982 به جای باخت 2 بر صفر باید فرانسه را در خانه‌اش شکست می دادند تا به جای عنوان چهارمی در گروه پنج تیمی، مقام دوم را مال خود کنند و پس از بلژیک به جام جهانی صعود کنند. دوره بعدی بازهم شیاطین سرخ اروپا مانع از صعود هلند شدند. 2 تیم به عنوان دومی گروه‌های خود رسیده بودند و باید در جدالی رفت و برگشت برای رسیدن به مکزیک تلاش می‌کردند. دیدار رفت به میزبانی بلژیک با برتری یک بر صفر این تیم تمام شد اما شاگردان لئو بن هکر در بازی برگشت با نتیجه 2 بر یک برد را مال خود کردند. بردی که کافی نبود و گل جورج سرژ گرون در دقیقه 86 حکم به حذف لاله‌های نارنجی داد و گل‌های هوتمن و دی‌ویت را پرپر کرد. 

هلند در قرن بیست و یک هم 2 بار در راهیابی به جام جهانی ناکام بود. یک‌بار در مسیر جام جهانی 2002 و یک مرتبه در راه جام جهانی روسیه 2018. هلندِ فان‌خال تا رسیدن به پلی‌آف جام جهانی 2002 هم چهار امتیاز فاصله داشت و اگر عنوان دومی را به دست می‌آوردند شاید در پلی‌آف نهایی حریف تیم ملی ایران می‌شدند. آن‌ها در مسیر جام جهانی 2018 هم شرایطی مشابه با 2002 داشتند و از کسب عنوان دوم گروه هم عاجز ماندند. نارنجی‌پوشان در هفته آخر می‌بایست سوئد را گلباران می‌کردند که طبیعتا این اتفاق رخ نداد تا تیم دوم جام جهانی 2010 و تیم سوم جام جهانی 2014 به جام جهانی 2018 نرسد. حالا ولی آن‌ها بازهم با سرمربیگری فان‌خال در جام جهانی 2022 حاضر هستند.

شیلی 2018

جام جهانی 2018 قربانی زیاد داشت. یکی از این قربانی‌ها شیلی بود. فاتح کوپا آمریکاهای 2015 و 2016 که نتوانست به جام جهانی 2018 راه پیدا کند. تیمی با ستاره‌هایی که هنوز ستاره بودند و پا به سن گذاشته نشده بودند. سانچز و ویدال هنوز هم مشتریان زیادی در اروپا داشتند و کارشان به نیمکت‌نشینی نکشیده بود. شیلی اگر در هفته آخر به جای باخت 3 بر صفر، یک مساوی از برزیل گرفته بود می‌توانست یکی از 32 تیم حاضر در روسیه باشد اما این اتفاق رخ نداد و آن‌ها به عنوان قهرمان منطقه آمریکای جنوبی موفق به حضور در جام جهانی نشدند.

پرتغال 1998

جام جهانی 1998 آخرین جامی بود که پرتغال نتوانست جواز حضور در آن را پیدا کند. برزیل اروپا که در یورو 2000 به نیمه‌نهایی صعود کرد، می‌توانست زودتر و در فرانسه خودش را به فوتبالدوستان معرفی کند. تیمی که فیگو، پینتو، کوتو، کونسیسائو، باربوسا و چند ستاره دیگر را در ترکیب خود داشت اما پس از آلمان و اوکراین با 19 امتیاز سوم شد تا نتواند به سومین جام جهانی خود صعود کند. آن‌ها حالا یک‌بار دیگر در خطر نرسیدن به جام جهانی هستند و باید دید پس از پنج حضور متوالی این اتفاق رخ خواهد داد یا خیر. آیا جام جهانی روسیه و دیدار با اروگوئه، آخرین حضور رونالدو در جام‌های جهانی بود؟ حتی فکر کردن به آن هم دردآور است.

ایتالیا 2018

همیشه پای سوئد در میان بوده است. ایتالیا در جام جهانی 1958 که سوئد میزبان آن بود به جام جهانی صعود نکرد و در مسیر جام جهانی 2018 نیز تیم سوئد با شکست ایتالیا اجازه نداد تا آتزوری به روسیه برسد. تیمی رنجور با هدایت ونتورای پیر که توانایی خلق موقعیت روی دروازه شاگردان یان اندرسون را هم نداشت.

اما کسی توقع نداشت قهرمان یورو 2021 با آن نمایش باصلابت اینقدر زود با چنین مشکلی مواجه شود. تیمی که هوادارانش رویای پنج ستاره شدن در جام جهانی را در ذهن می‌پروراندند حالا تا نرسیدن به دور نهایی مسابقات فاصله چندانی ندارد. وقتی ایتالیا به جام جهانی قبلی نرسید روزنامه‌ها تیتر زدند: (No Italy no party). کمتر کسی دوست دارد یک‌بار دیگر با چنین تیتری روبرو شود. جام جهانی بدون ایتالیا شبیه پیتزایی است که پنیر ندارد.

شما چه فکر می‌کنید؟ ایتالیا یا پرتغال یا هر 2؟