گاهشمار تاریخ فوتبال؛ بیستوسوم ژوئن، اولین فینال اروپایی آبیها
03 تیر 1403 ساعت 21:306 نظر
سال 1984 در چنین روزی، فرانسه برای نخستین مرتبه در تاریخ به فینال جام ملتهای اروپا صعود کرد.
به گزارش فوتبال 360، استادیوم ولودروم مارسی، 23 ژوئن 1984 میزبان اولین دیدار نیمهنهایی بین فرانسه و پرتغال بود. در حضور 54848 تماشاگر، بازی آرام و روان دنبال میشد اما با گذشتن 15 دقیقه از زمان بازی، درگیریهای میانه میدان بیشتر شد و خطاهای بی مورد، کار را برای هر دو تیم دشوارتر ساخت. یکی از همین خطاها، چسبیده به محوطه جریمه، توسط آنتونیو فراسکو روی میشل پلاتینی انجام و منجر به گل اول شد.
ابتدا به نظر میرسید همچون روال سابق، انتخاب اول فرانسویها برای زدن ضربه آزاد، میشل پلاتینی باشد اما بر خلاف تصورات، ژان فرانسوا دومرگ، با یک ضربه محکم پای چپ، توپ را از روی سر ژوائو پینتو به کنج دروازه چسباند. فرانسه درحالی که یک گل برتری را در چنته داشت، چند موقعیت خوب دیگر را به ثمر نرساند و سیوهای متعدد مانوئل بنتو، دروازهبانی که تنها 3 روز به تولد 36 سالگیاش مانده بود، پرتغال را در جریان بازی نگه داشت.
در وقتهای اضافی، این بار نوبت سنگربان فرانسویها، ژوئل بتس بود تا یک تنه مقابل حملات ابتدایی پرتغال مقاومت کند. پرتغال بیامان حمله میکرد و هیچ شباهتی به دقایق ابتدایی بازی نداشت؛ با اعتماد به نفس، جسور، سرعتی و زهر دار. دقیقه هشتم از وقتهای اضافه، ژوردائو که بیشترین تلاش و دوندگی را در طول وقتهای قانونی داشت و خستگی ناپذیر به نظر میرسید، بازهم روی ارسال فرناندو شالانا از سمت چپِ خط دفاع و با یک ضربه والی چکشی از زاویه بسته، گل دوم را به تور دروازه میزبان چسباند.
6 دقیقه مانده به پایان، فرانسه آنقدر جلو کشیده بود که دو مدافع، نقش اصلی را در به ثمر رساندن گل تساوی ایفا کردند. ژان فرانسوا دومرگ، «ایوون لو رو» را پیدا کرد و توپ را به او سپرد. پاس کوتاه «لو رو» به پلاتینی رسید و او نیز خواه یا ناخواه، توپ را دوباره به ژان فرانسوا دومرگ داد تا با یک ضربه دقیق، دومرگ بازی را به تساوی بکشاند.
شش دقیقه تا پایان مانده بود و پرتغال، علاقه مند به فرا رسیدن ضربات پنالتی. از طرف مقابل اما به همان اندازه که پرتغالیها خواستار ضربات پنالتی بودند، فرانسویها نمیخواستند سرنوشت دیدار به ضیافت پنالتیها گره بخورد.
بندر مارسی منفجر شده بود. مرگ، سهمِ پرتغالیها بود و پلاتینی با آغوشی باز، به سمت نیمکتها میدوید. دوربینهای تلویزیونی، جمعیت وحشتناکی را نشان میداد که پشت سر پلاتینی را آذین بسته بودند و پرچمهایی به سه رنگ آبی، سفید و قرمز، در دستانشان تکان میخورد. چه صحنه ماندگاری!
میشل پلاتینی اسطورهای در کنار ژان تیگانا به تکامل رسیده اما کدام یک از دیگری بهتر بود؟ تیگانای خستگی ناپذیر که در روز تولد 29 سالگیاش، بهترین نمایش را اجرا کرد و هرچه را که میساخت، پلاتینی به زیبایی هرچه تمامتر مینواخت. آنها نمادی برای فرانسه بودند...
ابتدا به نظر میرسید همچون روال سابق، انتخاب اول فرانسویها برای زدن ضربه آزاد، میشل پلاتینی باشد اما بر خلاف تصورات، ژان فرانسوا دومرگ، با یک ضربه محکم پای چپ، توپ را از روی سر ژوائو پینتو به کنج دروازه چسباند. فرانسه درحالی که یک گل برتری را در چنته داشت، چند موقعیت خوب دیگر را به ثمر نرساند و سیوهای متعدد مانوئل بنتو، دروازهبانی که تنها 3 روز به تولد 36 سالگیاش مانده بود، پرتغال را در جریان بازی نگه داشت.
قانون نانوشته فوتبال
قانونی نانوشته در دنیای فوتبال وجود دارد که «اگر موقعیتهای گلزنی را به ثمر نرسانی، حریف این کار را بهتر از تو انجام خواهد داد» و سرانجام دقیقه 74، روی خوردائو، ارسال بی نقص فرناندو شالانا را درون دروازه جای داد و بازی را به تساوی کشاند. حالا با مهارهای امیدوار کننده مانوئل بنتو، اعتماد به نفس پرتغال بالاتر رفته و کار خروسها برای گلزنی، سخت تر از قبل شده بود. بنابراین، حضور در وقتهای اضافی اجتناب ناپذیر به نظر میرسید.در وقتهای اضافی، این بار نوبت سنگربان فرانسویها، ژوئل بتس بود تا یک تنه مقابل حملات ابتدایی پرتغال مقاومت کند. پرتغال بیامان حمله میکرد و هیچ شباهتی به دقایق ابتدایی بازی نداشت؛ با اعتماد به نفس، جسور، سرعتی و زهر دار. دقیقه هشتم از وقتهای اضافه، ژوردائو که بیشترین تلاش و دوندگی را در طول وقتهای قانونی داشت و خستگی ناپذیر به نظر میرسید، بازهم روی ارسال فرناندو شالانا از سمت چپِ خط دفاع و با یک ضربه والی چکشی از زاویه بسته، گل دوم را به تور دروازه میزبان چسباند.
فرار از سرنوشت
فرانسه، دیگر چیزی برای از دست دادن نداشت و سراپا حمله شده بود. فاز تدافعی فرانسه، خالیتر از همیشه به نظر میرسید. در نیمه زمین فرانسه، بازیکن آبی پوشی وجود نداشت و تنها فرد حاضر، سنگربان این تیم بود. در سمت مقابل میدان، قلعه پرتغالیها رو به روی دروازه همچون دژی نفوذ ناپذیر ساخته شده بود.6 دقیقه مانده به پایان، فرانسه آنقدر جلو کشیده بود که دو مدافع، نقش اصلی را در به ثمر رساندن گل تساوی ایفا کردند. ژان فرانسوا دومرگ، «ایوون لو رو» را پیدا کرد و توپ را به او سپرد. پاس کوتاه «لو رو» به پلاتینی رسید و او نیز خواه یا ناخواه، توپ را دوباره به ژان فرانسوا دومرگ داد تا با یک ضربه دقیق، دومرگ بازی را به تساوی بکشاند.
شش دقیقه تا پایان مانده بود و پرتغال، علاقه مند به فرا رسیدن ضربات پنالتی. از طرف مقابل اما به همان اندازه که پرتغالیها خواستار ضربات پنالتی بودند، فرانسویها نمیخواستند سرنوشت دیدار به ضیافت پنالتیها گره بخورد.
آبی، سفید، قرمز
میزبان به حملاتش ادامه میداد و پس از گل تساوی، حتی میزان اندکی احتیاط هم در دستور کار آنها قرار نگرفته بود. وقتی دقیقه 119، حرکت رو به جلوی ژان تیگانا بلاک شد، او دوباره توپ را گرفت، در امتداد خط طولی به کنج محوطه جریمه رفت، سپس با یک پاس کاتبک به امتداد خط عرضی، توپ را به پلاتینی رساند و پلاتینی با یک استپ و چرخش، توپ را محکم از بالای سر چهار مدافع پرتغالی به طاق دروازه کوبید.بندر مارسی منفجر شده بود. مرگ، سهمِ پرتغالیها بود و پلاتینی با آغوشی باز، به سمت نیمکتها میدوید. دوربینهای تلویزیونی، جمعیت وحشتناکی را نشان میداد که پشت سر پلاتینی را آذین بسته بودند و پرچمهایی به سه رنگ آبی، سفید و قرمز، در دستانشان تکان میخورد. چه صحنه ماندگاری!
طلسمشکنی 54 ساله!
فرانسه در یک دیدار نفس گیر، موفق به شکست پرتغالِ سخت کوش شده بود. آنها پس از 54 سال ناکامی در رقابتهای ملی، طلسمِ فینال را شکسته بودند و هواداران، هرگز برای انتخاب بهترین بازیکن میدان در دیدار نیمهنهایی، به اتفاق نظر نخواهند رسید.میشل پلاتینی اسطورهای در کنار ژان تیگانا به تکامل رسیده اما کدام یک از دیگری بهتر بود؟ تیگانای خستگی ناپذیر که در روز تولد 29 سالگیاش، بهترین نمایش را اجرا کرد و هرچه را که میساخت، پلاتینی به زیبایی هرچه تمامتر مینواخت. آنها نمادی برای فرانسه بودند...
