آغاز مرحله حذفی یورو ۲۰۲۴؛ آتش شعلهکشیده هیجان
به گزارش فوتبال ۳۶۰، شانزده تیم صعودکننده به مرحله یکهشتم نهایی جام ملتهای اروپا مشخص شد و دور حذفی این رقابتها از فردا آغاز میشود. تا به اینجای کار و بعد از برگزاری ۳۶ مسابقه و به ثمر رسیدن ۸۱ گل، تنها ۸ تیم از گردونه رقابت کنار رفتهاند اما حالا تنها ۱۵ مسابقه باقیمانده که تکلیف قهرمان یورو ۲۰۲۴ را مشخص کند. تمام مدعیان (جز اسپانیا) حداقل در یک مسابقه دچار لغزش شدهاند و به نظر میرسد با غیرقابلپیشبینیترین رقابت ممکن در جام پرهیجان آلمان روبهرو باشیم.
سوئیس - ایتالیا (شنبه، ۱۹:۳۰؛ برلین)
آلمان - دانمارک (شنبه، ۲۲:۳۰؛ دورتموند)
انگلیس - اسلواکی (یکشنبه، ۱۹:۳۰؛ شالکه)
اسپانیا - گرجستان (یکشنبه، ۲۲:۳۰؛ کلن)
فرانسه - بلژیک (دوشنبه، ۱۹:۳۰؛ دوسلدورف)
پرتغال - اسلوونی (دوشنبه، ۲۲:۳۰؛ فرانکفورت)
رومانی - هلند (سهشنبه، ۱۹:۳۰؛ مونیخ)
اتریش - ترکیه (سهشنبه، ۲۲:۳۰؛ لایپزیش)
محاسبات آماری ابررایانه «اوپتا» تیمهای ایتالیا، آلمان، انگلیس، اسپانیا، فرانسه، پرتغال، هلند و اتریش را به عنوان برندههای محتمل دور اول حذفی معرفی میکند و تیم ملی انگلیس همچنان بیشترین شانس را برای کسب قهرمانی جام ۲۰۲۴ داراست.
شانس انگلیس برای قهرمانی بعد از گذراندن دور گروهی تفاوت چندانی نداشته. عملکرد شاگردان ساوتگیت دلخوشکننده نبود اما انگلیس مسیر نسبتاً همواری تا دیدار نهایی پیش رو دارد. از دید اوپتا احتمال قهرمانی فرانسه نسبت به پیشبینی قبل از آغاز یورو کاهش پیدا کرده و حالا اسپانیا و آلمان بخت بیشتری نسبت به نایبقهرمان جهان برای کسب جام آنری دلونی دارند. اسپانیا تنها تیمی بود که دور گروهی را با کسب هر ۹ امتیاز ممکن به پایان برد و شاگردان لوئیس دلافوئنته این کار را در تقابل با ایتالیا و کرواسی انجام دادند.
با ازدحام چندین تیم قدرتمند و مدعی در یک نیمه جدول، تا چه حد ممکن است شاهد یک شگفتی بزرگ در انتهای یورو ۲۰۲۴ باشیم؟ بزرگترین غافلگیری تاریخ جام در سال ۲۰۰۴ با قهرمانی تیم ملی یونان رقم خورد؛ آبی و سفیدها هنگام برگزاری آن دوره در رده سیوپنجم ردهبندی ملی فیفا قرار داشتند و در دوره فعلی تنها قهرمان شدن تیمهای ترکیه (۴۲)، اسلواکی (۴۵)، رومانی (۴۷)، اسلوونی (۵۷) و گرجستان (۷۴) میتواند با شاهکار شاگردان اتو ریهاگل برابری کند.
اگر نتایج مرحله حذفی را بر اساس پیشبینیهای این مرجع آماری حدس بزنیم، برنامه کامل مرحله حذفی به این شکل خواهد بود:
مرحله یک چهارم نهایی
اسپانیا - آلمان / فرانسه - پرتغال
انگلیس - ایتالیا / اتریش - هلند
مرحله نیمه نهایی
اسپانیا - فرانسه / انگلیس - هلند
دیدار نهایی
انگلیس - اسپانیا
دور گروهی یورو ۲۰۲۴ با جابهجایی چندین رکورد تاریخی همراه شد و انتظار میرود با آغاز دور حذفی شاهد ادامه این روند باشیم. لامینه یامال (۱۶) به جوانترین و پپه (۴۱) به مسنترین بازیکنان تاریخ یورو تبدیل شدند. ناگلزمن (۳۶) و سوبوسلای (۲۳) به عنوان جوانترین سرمربی و کاپیتان ادوار یورو شناخته شدند و لوکا مودریچ (۳۹) عنوان مسنترین گلزن تاریخ جام را از آن خود کرد. ندیم بیرامی (۲۳ ثانیه) سریعترین گل تاریخ جام را به ثمر رساند و رونالدو با ششمین حضور در یورو رکورددار نام گرفت. آردا گولر به جوانترین بازیکن تاریخ اروپا تبدیل شد که در نخستین مسابقه خود در یورو گلزنی میکند و آلمان برای اولین بار در مسابقه افتتاحیه ۵ گل به ثمر رساند.
انتظار میرود مرحله حذفی یورو مثل همیشه با رقابتهای نزدیک و در اوج حساسیت و هیجان دنبال شود. تنها ۷ مسابقه از ۱۵ تقابل دور حذفی مرحله گذشته جام ملتهای اروپا در ۹۰ دقیقه به اتمام رسید و تکلیف ۴ مسابقه در وقت اضافه و ۴ بازی (از جمله دیدار نهایی بین ایتالیا و انگلیس) در ضربات پنالتی شکل گرفت. ایتالیا در یورو ۲۰۲۰ و پرتغال در یورو ۲۰۱۶ تنها با یک پیروزی ۹۰ دقیقهای از ۴ بازی مرحله حذفی به جام دست یافتند. از یورو ۹۶ (نخستین دوره ۱۶ تیمی) به بعد، مجموعاً ۶۵ بازی در مرحله حذفی جام ملتهای اروپا برگزار شده و از این تعداد، ۲۹ مسابقه (معادل ۴۵ درصد) تا بعد از دقیقه ۹۰ ادامه داشته؛ ۱۸ بازی به ضربات پنالتی کشیده شده و نتیجه ۱۱ مسابقه در وقتهای اضافه (یا با گلهای طلایی و نقرهای) مشخص شده.
گئورگس میکائوتادزه از گرجستان تا به اینجا با ۳ گل زده و بالاتر از خاکپو، مارین، شرانز، موسیالا و فولکروگ (۲) برترین گلزن مسابقات است؛ جایزهای که در دوره گذشته این رقابتها با ۵ گل در اختیار پاتریک شیک و کریستیانو رونالدو قرار گرفت. آلمان بهترین خط حمله و اسپانیا بدون گل خورده، بهترین خط دفاع جام را در اختیار دارند. آلمان و پرتغال میانگین مالکیت توپ خود را به مرز ۷۰ درصد رساندهاند و اسلوونی با کمتر از ۳۳ درصد مالکیت توپ به مرحله حذفی رسید. پایانهای دراماتیک و آغازهای طوفانی به ویژگی بارز جام هفدهم تبدیل شده و شاهد ۳۲ گل در ابتدا و انتهای بازیها بودهایم.
۲۱ بار در مسابقات دور گروهی شاهد صفآرایی تیمها با چینش ۱-۳-۲-۴ بودیم اما دفاع ۳ نفره هم به اندازه قابل توجهی محبوبتر شده است.
جام ۲۰۲۴ تا به اینجا تورنمنت درخشانی برای ستارههای اروپا نبوده. کریستیانو رونالدو در ۷ مسابقه آخر خود در جامهای معتبر به گل نرسیده و بهترین عملکردش در جام پاس گل به برونو فرناندس بود. امباپه و لواندوفسکی جز از روی نقطه پنالتی موفق به گلزنی نشدهاند و جود بلینگام بعد از ضربه سر به صربستان خاموش شد. هری کین در آلمان فقط نام خود را حمل میکند و لوکا مودریچ خیلی زود با کرواسی راهی خانه شد. لوکاکو، گریزمان و فودن مجموعاً ۲۵ شوت خود را به در و دیوار کوبیدند و همچنان در حسرت گل به سر میبرند؛ درست مانند الکساندر میتروویچ و کنان ییلدیز.
هرچقدر عملکرد ستارههای نامدار در هفدهمین دوره جام ملتهای اروپا چنگی به دل نزد، شاهد درخشش بازیکنان کمنام و نشانتر بودیم. رسانه ورزشی «ESPN» فهرست ۱۱ نفره تیم منتخب مرحله گروهی یورو را منتشر کرده و چهرههای متفاوتی در آن به چشم میخورد.
دروازهبان: گیورگی مامارداشویلی (گرجستان)
مدافعان: مرت مولدور (ترکیه)، ویلیام سالیبا (فرانسه)، مانوئل آکانجی (سوئیس) و مارک کوکوریا (اسپانیا)
هافبک میانی: تونی کروس (آلمان) و انگولو کانته (فرانسه)
هافبک تهاجمی: ایوان شرانز (اسلواکی)، جمال موسیالا (آلمان) و نیکو ویلیامز (اسپانیا)
مهاجم: گئورگس میکائوتادزه (گرجستان)
سرمربی: ویلی سانیول (گرجستان)
میزبان در تقابل با همسایه باصلابت
آلمان پیش از تقابل پرهیجان احتمالی با اسپانیا در مرحله یک هشتم نهایی، باید در یک رقابت دشوار از سد تیم سرسخت دانمارک بگذرد. ژرمنها بعد از یورو ۱۶ در هیچیک از ۳ جام معتبر اخیر موفق به کسب پیروزی در مرحله حذفی نشدهاند. عملکرد تیم ناگلزمن در دور گروهی فراتر از انتظار بود اما از آخرین قهرمانی یک تیم میزبان در یورو (فرانسه در جام ۱۹۸۴) ۴۰ سال میگذرد. آلمان با ۱۴ حضور باسابقهترین تیم تاریخ یوروست و یولیان ناگلزمن که با برگرداندن تونی کروس جان دوبارهای به تیمش بخشید، امیدوار به پیروزی در مقابل دانمارک خواهد بود؛ تیمی که در سال تقویمی ۲۰۲۴ در هیچ مسابقهای بازنده از زمین بیرون نیامده و دور گروهی را با ۳ تساوی به پایان رساند. قهرمان یورو ۹۲ در دوره قبلی جام ملتهای اروپا تحت هدایت کسپر هیولمند به مرحله نیمهنهایی رسید و امسال با گلزنی کریستین اریکسن در مسابقه مقابل اسلوونی یک اتفاق نمادین و روحیهبخش را تجربه کرد.
قرعه دشوار شگفتیساز
اسپانیا دور گروهی را با ۳ پیروزی و بدون گل خورده در تقابل با ایتالیا، کرواسی و آلبانی به پایان برد و این در حالی است که در مسابقه آخر به دلیل قطعی شدن صدرنشینی، تیم دوم لاروخا به میدان رفت. دلافوئنته مزد عملکرد درخشان دور گروهی را گرفت و در مرحله حذفی به مصاف احتمالاً ضعیفترین تیم باقیمانده در جام یعنی گرجستان میرود؛ هرچند در صورت پیروزی، احتمالاً آلمان و فرانسه رویاروی آنها قرار میگیرند. گرجستان در نخستین حضور مستقل خود در جام ملتهای اروپا با غلبه بر پرتغال، قهرمان یورو ۱۶ به مرحله حذفی رسید. شوروی وقتی در سال ۱۹۶۰ اولین قهرمان یورو نام گرفت، ۳ بازیکن متولد گرجستان داشت.
انگلیس به دنبال احیا
عملکرد سهشیر در مرحله گروهی با تنها ۲ گل زده و ۵ امتیاز همراه شد اما گرت ساوتگیت با این وجود، صدر جدول گروه و طرف مناسب جدول مرحله حذفی را از دست نداد. انگلیس در هر ۲ دوره یورو زیر نظر ساوتگیت صدرنشین گروه شده؛ به اندازه مجموع ۸ دوره قبل از حضور او. اسلواکی از طرف دیگر جام را با برتری غیرمنتظره مقابل بلژیک آغاز کرد و تساوی ارزشمند روز آخر مقابل رومانی تیم فرانچسکو کالزونا را از نزدیکترین گروه تاریخ یورو به سلامت بیرون آورد. این دومین حضور مستقل اسلواکی در جام ملتهای اروپاست.
مسیر هموار هلند
هلند در مرحله گروهی به زحمت و با گل دیرهنگام وگهورست از سد لهستان گذشت و با شکست روز آخر مقابل تیم باانگیزه و پرشور اتریش به رده سوم جدول گروه چهارم عقب رانده شد اما مانند پرتغال ۲۰۱۶، بخت به تیم کومان رو کرده و هلند در هموارترین قسمت جدول مرحله حذفی قرار گرفته. نارنجیها در صورت پیروزی مقابل رومانی برنده دیدار اتریش و ترکیه را پیش رو دارند و در نیمهنهایی هم احتمالاً نوبت به برنده دیدار انگلیس و ایتالیا میرسد. از سوی دیگر رومانی با پیروزی قاطع مقابل اوکراین در هفته اول دور گروهی خودنمایی کرد و پسر یوردانسکو که پدرش تیم ملی رومانی را به مرحله یکچهارم نهایی جام جهانی ۹۴ رساند، امیدوار است نخستین حضور تریکولوری در مرحله حذفی یورو بعد از ۲۴ سال ادامه داشته باشد.
خروش خروسها در دور حذفی
توقف فرانسه در ۲ مسابقه پایانی دور گروهی به قیمت از دست رفتن صدر جدول تمام شد و تیم دیدیه دشان حالا مسیر احتمالی (بلژیک، پرتغال، اسپانیا و انگلیس) را برای قهرمانی یورو در پیش دارد. شکست بلژیک در مقابل اسلواکی یک سال شکستناپذیری دومنیکو تدسکو را پایان داد اما شیاطین سرخ با تنها ۲ گل زده و یک گل خورده در دور گروهی به مرحله حذفی رسیدند. قهرمان جام حذفی آلمان به همراه لایپزیش، حالا بزرگترین مبارزه دوران حرفهای خود را پیش رو دارد.
پرتغال به امید درخشش رونالدو
تیم ملی پرتغال جام را با برتری دراماتیک مقابل جمهوری چک آغاز کرد و پیروزی قاطع در برابر ترکیه صدرنشینی سلسائو و رکورد صددرصد صعود به مرحله حذفی ادوار یورو را پابرجا نگه داشت. کریستیانو رونالدو حتی در مسابقه مقابل گرجستان هم (تحت تأثیر تصمیمات داوری) موفق به گلزنی نشد و امید او برای گلزنی در ششمین دوره مختلف یورو پابرجاست. از سوی دیگر اسلوونی ۸۳ درصد از تمام مسابقات خود در تاریخ جام ملتهای اروپا را با تساوی پشت سر گذاشته؛ از جمله هر ۳ دیدار دور گروهی امسال.
امید به برخاستن مدافع عنوان قهرمانی
ایتالیا به امید کسب دومین قهرمانی متوالی جام ملتهای اروپا به خاک آلمان آمد اما عملکرد شاگردان لوچانو اسپالتی با وجود کسب ۲ نتیجه دراماتیک و دیرهنگام هیچ شباهتی به تیم ملی اسپانیا در یورو ۲۰۱۲ ندارد. تیم اسپالتی جام را با دریافت سریعترین گل تاریخ یورو از آلبانی آغاز کرد و بعد از شکست میلیمتری مقابل اسپانیا، صعود ایتالیا با گل دقیقه ۹۸ ماتیا زاکانی در آخرین مسابقه دور گروهی مقابل کرواسی قطعی شد. جانلوئیجی دوناروما از ۷ پنالتی متحملشده اخیر در جام ملتهای اروپا تنها ۲ بار دروازه خود را بازشده دیده و طولانی شدن بازیهای مرحله حذفی برای هواداران آتزوری اتفاق ناخوشایندی نخواهد بود. سوئیس در طرف دیگر میدان با وجود همگروهی با آلمان، بدون شکست به مرحله حذفی رسید و در صورت پیروزی مقابل ایتالیا عملکرد دوره گذشته (صعود به مرحله یکچهارم نهایی) را تکرار میکند.
ترکیه جوان در مقابل اتریش مستحکم
اتریش زیر نظر رالف رانگنیک عملکرد خیرهکنندهای در مرحله گروهی به نمایش گذاشت و پیروزی در مقابل ترکیه در مسابقه روز سهشنبه میتواند نخستین صعود تاریخ تیم ملی این کشور به جمع ۸ تیم برتر اروپا را تضمین کند. کریستوف بومگارتنر نوروز امسال سریعترین گل ثبتشده تاریخ اروپا (۶ ثانیه) را وارد دروازه اسلواکی کرد؛ ۳ روز قبل از آنکه اتریش با ۶ گل ترکیه را در هم بکوبد. وینچنزو مونتلا امیدوار است تیمش با فراموشی آن خاطره تلخ و با نهایت انگیزه به مصاف تیم آماده اتریش برود. پیروزیهای شیرین ترکیه یادآور جام پرخاطره ۲۰۰۸ است و سرمربی سابق دمیر اسپور برای صعود مجدد ترکها به مرحله نیمهنهایی یورو نقشه میکشد.
